VCM_112026_LR

DISTRIBUTIEMANAGEMENT

vizier gekomen”, vult Buldeo Rai aan. “Daardoor konden we vrij snel een selectie maken.”

ruimte biedt. “Dat multifunctionele ruimtege bruik is ongetwijfeld een van de grote troeven van Nordhavn.” Ook voor de grotere goederenstromen zoekt Kopenhagen een evenwicht tussen stadsont wikkeling en logistiek. De bestaande container terminal moet wijken voor de verdere ontwik keling van Nordhavn, maar verdwijnt niet uit het havengebied. Ze verhuist naar Ydre Nord havn, verder van de nieuwe woonwijken. Een nieuwe tunnel moet het vrachtverkeer van en naar de terminal rechtstreeks op het snel wegennet aansluiten. Zo blijft de logistieke functie dicht bij de stad, terwijl het bijbeho rende vrachtverkeer zoveel mogelijk uit de woonomgeving wordt gehouden. Van de drie cases is Nordhavn het verst gere aliseerd. De ontwikkeling begon in 2014. Delen van de wijk zijn al gebouwd en ver schillende multifunctionele voorzieningen zijn in gebruik. Toch is Nordhavn nog lang niet af: volgens de plannen loopt de ontwik keling tot 2060. Mechelen: sturen met minder directe macht Ook Ragheno in Mechelen moet een com pacte en grotendeels autovrije wijk worden, maar de uitgangspositie is anders. De gronden zijn verdeeld over verschillende eigenaars, waardoor de stad minder rechtstreeks kan bepalen wat er uiteindelijk wordt gebouwd. Via een masterplan en een ruimtelijk uitvoerings plan probeert ze daarom een kader te creëren waarin ook logistiek voldoende ruimte krijgt. “Het ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) voorziet laad- en loszones en stimuleert inpandige logistieke oplossingen, zoals pakketautoma ten. Daarnaast voorziet het masterplan in gecentraliseerde hubs op gebouw- of buurt niveau”, vertelt Schelfhout. “In de wijk wordt ook het concept van ‘afvalstraatjes’ toegepast. Bewoners brengen hun afval naar centrale, ondergrondse containers, zodat vuilniswa gens niet elke woonstraat huis aan huis hoe ven te bedienen.”

Nordhavn in Kopenhagen is met 350 hectare veruit de grootste ontwikkeling. De voorma lige havenzone zal op termijn ongeveer 40.000 inwoners en evenveel arbeidsplaatsen tellen. Ragheno in Mechelen beslaat 79 hectare en omvat op termijn onder meer 2.750 woningen, 140.000 vierkante meter kantoren en 25.000 vierkante meter commerciële ruimte. Het Beurskwartier in Utrecht verrijst op een voormalig parkeerterrein van tien hectare bij het centraal station. Met ongeveer 2.500 woningen en 5.000 arbeidsplaatsen wordt het een bijzonder compacte wijk. De ontwikkeling ging in 2017 van start en moet tegen 2036 vol ledig zijn gerealiseerd. De studie vergelijkt vooral hoe logistiek in het planningsproces wordt geïntegreerd. De onderzoekers maakten geen rangschikking van de projecten en maten evenmin hoeveel voer tuigkilometers of CO₂ de maatregelen uiteinde lijk zullen besparen. Daarvoor bevinden de ont wikkelingen zich nog in te verschillende fasen. Kopenhagen: logistiek als deel van een groter geheel Nordhavn wordt ontwikkeld als een ‘5-minute city’. Winkels, scholen en openbaar vervoer moeten er op zeer korte afstand bereikbaar zijn. Dat uitgangspunt leidt tot een compacte wijk. C. Schelfhout: “Wat ik interessant vind aan Nord havn, is dat auto’s zoveel mogelijk in centrale parkeerinfrastructuur worden gebundeld. Daardoor komt veel openbare ruimte vrij. Als je veel personenauto’s uit het straatbeeld haalt, blijven op bepaalde momenten vooral logis tieke voertuigen over. Die zijn uiteraard ook zichtbaar, maar vertegenwoordigen slechts een beperkt deel van het totale verkeer.” De parkeerinfrastructuur krijgt bovendien meerdere functies. Er zijn onder meer pakket voorzieningen, deelmobiliteit en afvalinzame ling ondergebracht, terwijl het dak recreatieve

Ragheno is nog volop in ontwikkeling. De vol tooiing is gepland voor 2032. Verschillende logistieke oplossingen bestaan voorlopig dus alleen op papier. Intussen experimenteerde de stad via Euro pese projecten en proofs of concept al met onder meer cargofietsen, pakketautomaten en samenwerking met logistieke partijen. Er is ook een werkgroep rond zero-emissiestadslogistiek die verschillende actoren samenbrengt. Die opgebouwde kennis wordt nu deels naar Rag heno vertaald. Utrecht: logistiek tot in het bouw blok Van de drie steden gaat Utrecht in het Beurs kwartier het verst in het opleggen van logis tieke voorwaarden. Volgens de onderzoekers heeft dat veel te maken met de sterke positie van de gemeente in de gebiedsontwikkeling en met de Nederlandse planningscultuur. C. Schelfhout: “De gemeente schrijft per bouw blok tenders uit en kan daarin concrete voor waarden opnemen. Dat is een groot verschil met Mechelen. Doordat zo’n tender bindend is, Doctoraatsonderzoeker Claire Schelfhout: “Je kunt de aanpak van de ene stad niet zomaar naar een andere kopiëren. Veel hangt af van wie de grond bezit, welke planningsinstrumenten beschikbaar zijn en hoeveel controle een stad heeft of wil hebben.”

74

WWW.VALUECHAIN.BE